Bir İlişkide Kendini Kaybetmek: Sevgi Nerede Biter

Bir ilişkiye başladığımızda hayatımızın bazı yönlerinin değişmesi oldukça doğaldır. Daha önce yalnız yaptığımız planlara artık başka birini dahil eder, kararlarımızı alırken onun ihtiyaçlarını da düşünür ve zamanımızın bir bölümünü ilişkimize ayırırız. Yakınlık zaten bir ölçüde karşılıklı uyum sağlamayı, ortak bir alan oluşturmayı ve zaman zaman fedakârlık yapmayı gerektirir. Ancak bazen bu uyum, fark edilmeden kişinin kendisinden vazgeçmeye başladığı bir noktaya dönüşebilir.

Başlangıçta küçük görünen değişiklikler zaman içinde giderek artabilir. Partnerimizin hoşlanmadığını bildiğimiz için sevdiğimiz bir aktiviteyi daha az yapmaya başlayabilir, arkadaşlarımızla görüşme sıklığımızı azaltabilir veya bir tartışma çıkmasın diye rahatsız olduğumuz konuları dile getirmeyebiliriz. Kendi programımızı sürekli karşımızdaki kişiye göre düzenlemek bir süre sonra sıradanlaşabilir. Öyle ki kişi zamanla kendi isteklerinin ne olduğunu düşünmekten çok partnerinin ne isteyeceğini düşünmeye başlayabilir.

İşte tam da bu noktada sevgi ile kendinden vazgeçme arasındaki sınır bulanıklaşabilir.

Bir ilişkide kendini kaybetmek, partnerini önemsemek ya da onun için fedakârlık yapmakla aynı şey değildir. Sağlıklı ilişkilerde de kişiler birbirlerinin ihtiyaçlarını gözetir ve zaman zaman kendi isteklerini ikinci plana atabilir. Buradaki önemli fark bunun bir tercih mi, yoksa ilişkinin devam edebilmesi için bir zorunluluk gibi mi hissedildiğidir. Kişi sürekli olarak kendi ihtiyaçlarını, sınırlarını ve düşüncelerini geri plana atıyorsa zamanla ilişkideki bireysel alanı giderek daralabilir.

Bunun arkasında çoğu zaman yalnızca sevgi değil, kaybetme korkusu da bulunabilir. “Bunu söylersem benden uzaklaşır mı?”, “Hayır dersem beni artık sevmez mi?”, “Onu kırarsam ilişkimiz bozulur mu?” gibi düşünceler kişinin kendi ihtiyaçlarını ifade etmesini zorlaştırabilir. Özellikle reddedilmeye veya terk edilmeye karşı hassas olan kişiler, ilişkinin devamını sağlayabilmek için karşı tarafın beklentilerine daha fazla uyum göstermeye çalışabilir.

Bu durum zaman içerisinde kişinin kendi sınırlarından giderek daha fazla taviz vermesine neden olabilir. Normalde kabul etmeyeceği bir davranışı kabul edebilir, partnerinin öfkelenmesinden korktuğu için düşüncelerini saklayabilir veya ilişkinin dışında kalan sosyal hayatından uzaklaşabilir. Partnerinin ruh halinden kendisini sorumlu hissetmeye başladığında ise “Onu mutlu etmek benim görevim” düşüncesi ortaya çıkabilir.

Oysa bir ilişkinin sağlıklı olabilmesi için yalnızca “biz” duygusunun oluşması yeterli değildir. O “biz”in içinde iki ayrı “ben”in de varlığını sürdürebilmesi gerekir.

Yakın olmak, her şeyi birlikte yapmak anlamına gelmez. Partnerlerin ayrı arkadaş grupları, farklı ilgi alanları veya zaman zaman yalnız kalma ihtiyaçları olabilir. Her konuda aynı fikirde olmamaları da ilişkinin kötü olduğunu göstermez. Tam tersine, kişiler birbirlerinden farklı oldukları noktaları özgürce ifade edebiliyor ve buna rağmen ilişkide kendilerini güvende hissedebiliyorlarsa daha gerçek bir yakınlık kurabilirler.

Bu nedenle sınır koymak da sevgisizlik olarak görülmemelidir. “Bugün biraz yalnız kalmak istiyorum”, “Bu şekilde konuşulduğunda rahatsız oluyorum” veya “Bu konuda seninle aynı düşünmüyorum” diyebilmek karşımızdaki kişiyi reddettiğimiz anlamına gelmez. Sınırlar, ilişkide nerede başlayıp nerede bittiğimizi anlamamıza yardımcı olur. Kişi kendi sınırlarını ifade edemediğinde ise zamanla partnerine karşı öfke veya kırgınlık hissedebilir. Çünkü sürekli karşı tarafın ihtiyaçlarına göre yaşamak, başlangıçta fedakârlık gibi görünse de uzun vadede oldukça yorucu olabilir.

Bazen ilişkinin içindeyken kendimizde meydana gelen değişiklikleri fark etmek kolay değildir. Bu nedenle zaman zaman kendimize dönüp bakmak önemli olabilir. İlişkiye başlamadan önce hayatımızda nelerin olduğunu, hangi insanlarla görüştüğümüzü, nelerden keyif aldığımızı ve bugün bunların ne kadarının hâlâ hayatımızda olduğunu düşünmek bize önemli ipuçları verebilir.

“Bu ilişkide düşüncelerimi rahatlıkla ifade edebiliyor muyum?”, “Partnerimle aynı fikirde olmadığımda bunu söylemekten çekiniyor muyum?”, “İlişkim dışında bana ait bir hayatım var mı?” ya da belki de en önemlisi “Bu ilişkide kendimi ne kadar kendim gibi hissediyorum?” soruları üzerinde düşünmek faydalı olabilir.

Bu soruların birine veya birkaçına olumsuz cevap vermek ilişkinin mutlaka sağlıksız olduğu anlamına gelmez. Ama kişinin kendi ihtiyaçlarını ne kadar duyabildiğini ve ilişkide ne kadar alan kaplayabildiğini fark etmesine yardımcı olabilir.

Kendimizi bir ilişkide geri plana attığımızı fark ettiğimizde de her şeyi bir anda değiştirmemiz gerekmez. Bazen uzun zamandır görüşmediğimiz bir arkadaşımızla buluşmak, bıraktığımız bir hobimize yeniden zaman ayırmak veya küçük bir konuda kendi isteğimizi ifade etmek bile önemli bir başlangıç olabilir. Asıl amaç partnerden uzaklaşmak değil, ilişki içerisinde kendimize de yeniden yer açabilmektir.

Çünkü sevgi, kendimizden tamamen vazgeçmemizi gerektirmez. Bir başkasını hayatımıza almak, kendi hayatımızı terk etmek anlamına gelmemelidir. Sağlıklı bir ilişkide kişiler birbirlerinin dünyalarına dahil olurken kendi dünyalarını da koruyabilirler.

Belki de zaman zaman ilişkimize dair sormamız gereken soru yalnızca “Bu kişi beni seviyor mu?” değildir.

“Bu ilişkide ben hâlâ kendim olabiliyor muyum?”

Çünkü iyi bir ilişki yalnızca iki insanın birbirine yakınlaşabildiği değil, birbirlerini severken aynı zamanda birbirlerinin bireyselliğine de alan açabildiği bir ilişkidir.